เล่มที่ 38
พระอภิธรรมปิฎก
ยมกปกรณ์ ภาค
จาก พระไตรปิฎกฉบับหลวง
นโม ตสฺส ภควโต อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส ฯ
“ขอนอบน้อมแด่พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น”
หน้าที่ 242
703
มนายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ธัมมายตนะของสัตว์นั้นย่อมไม่ดับ ไปหรือ? มนายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ซึ่งกำลังจุติอยู่ทั้งหมด ธัมมายตนะของสัตว์ เหล่านั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ มนายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งไม่มีจิต ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ ย่อมไม่ เกิดขึ้น และธัมมายตนะก็ย่อมไม่ดับไป. หรือว่า ธัมมายตนะของสัตว์ใดย่อมไม่ดับไป มนายตนะของสัตว์นั้นย่อมไม่ เกิดขึ้น. ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งมีจิต ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ ย่อมไม่ดับไป แต่มนายตนะ ของสัตว์เหล่านั้นย่อมไม่เกิดขึ้นก็หาไม่ ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งไม่มีจิต ที่กำลังเกิดขึ้น อยู่ ย่อมไม่ดับไป และมนายตนะก็ย่อมไม่เกิดขึ้น.
704
จักขายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นในภูมิใด ฯลฯ.
705
จักขายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใดในภูมิใด ฯลฯ. คำที่กำหนดด้วยบทว่า ยสฺส (แห่งสัตว์ใด) ก็ดี คำที่กำหนดด้วยบทว่า ยสฺส ยตฺท (ในภูมิใด แห่งสัตว์ใด) ก็ดี เช่นเดียวกัน.
706
จักขายตนะเคยเกิดขึ้นแล้วแก่สัตว์ใด โสตายตนะของสัตว์นั้นเคยดับไป แล้วหรือ? ถูกแล้ว. หรือว่า โสตายตนะของสัตว์ใดเคยดับไปแล้ว จักขายตนะเคยเกิดขึ้นแล้วแก่สัตว์ นั้น? ถูกแล้ว.