เล่มที่ 38
พระอภิธรรมปิฎก
ยมกปกรณ์ ภาค
จาก พระไตรปิฎกฉบับหลวง
นโม ตสฺส ภควโต อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส ฯ
“ขอนอบน้อมแด่พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น”
หน้าที่ 324
911
สมุทยสัจเคยเกิดขึ้นแก่สัตว์ใดในภูมิใด มัคคสัจจักเกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น ในภูมินั้นหรือ? สมุทยสัจเคยเกิดขึ้นแล้วแก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ผู้มีความพร้อมเพรียงด้วยอรหัตมรรค แก่พระอรหันต์ทั้งหลาย และแก่ปุถุชนที่จักไม่ได้เฉพาะซึ่งมรรค แก่อาปายิกสัตว์ แต่มัคคสัจจัก เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้นก็หาไม่ สัตว์เหล่าใดจักได้เฉพาะซึ่งอรหัตมรรคในลำดับแห่ง จิตใด สมุทยสัจเคยเกิดขึ้นแล้ว และมัคคสัจก็จักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ในอุปปาทขณะ แห่งจิตนั้น และแก่สัตว์เหล่าอื่น ที่จักได้เฉพาะซึ่งมรรค. หรือว่า มัคคสัจจักเกิดขึ้นแก่สัตว์ใดในภูมิใด สมุทยสัจเคยเกิดขึ้นแล้วแก่สัตว์นั้น ในภูมินั้น? มัคคสัจจักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งอยู่ในชั้นสุทธาวาส ในเมื่อทุติยจิตเป็น ไปอยู่ แต่สมุทยสัจเคยเกิดขึ้นแล้วแก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้นก็หาไม่ สัตว์เหล่าใดจักได้เฉพาะ ซึ่งอรหัตมรรคในลำดับแห่งจิตใด มัคคสัจจักเกิดขึ้น และสมุทยสัจก็เคยเกิดขึ้นแล้วแก่สัตว์ เหล่านั้นในภูมินั้น ในอุปปาทขณะแห่งจิตนั้น และแก่สัตว์เหล่าอื่นที่ได้เฉพาะซึ่งมรรค.
912
ทุกขสัจไม่เคยเกิดขึ้นแล้วแก่สัตว์ใด สมุทยสัจจักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น หรือ? ไม่มี. หรือว่า สมุทยสัจจักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ทุกขสัจไม่เคยเกิดขึ้นแล้วแก่สัตว์นั้น? เคยเกิดขึ้นแล้ว.
913
ทุกขสัจไม่เคยเกิดขึ้นแล้วแก่สัตว์ใด มัคคสัจจักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น หรือ? ไม่มี. หรือว่า มัคคสัจจักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ทุกขสัจไม่เคยเกิดขึ้นแล้วแก่สัตว์นั้น? เคยเกิดขึ้นแล้ว.